Joga - jej wpływ na zdrowie z punktu widzenia rehabilitacji ruchowej

powrót

Zdrowie

Po pierwszych sesjach jogi ludzie często mówią, że czuję się lepiej. Niektórzy mówią o zakończonych problemach z zasypianiem, inni – jak joga pomogła im schudnąć, jeszcze inni – jak pozbyli się bólu stawów, pleców czy migren. W czym tkwi jej sekret?
Biotechnologia
Joga - jej wpływ na zdrowie z punktu widzenia rehabilitacji ruchowej© Václav Hroch - Fotolia

Analizując znane systemy ćwiczeń, nie spotkałam się dotąd z żadnym, który jednocześnie wzmacnia ciało i rozciąga w tym samym ćwiczeniu. To pewnie dlatego joga cieszy się w ostatnim czasie tak dużą popularnością. Większość klubów fitness oferuje nam osobno zajęcia wzmacniające i osobno stretching. Joga łączy w sobie zarówno wzmacnianie, jak i rozciąganie, u którego podstaw stoi oddech.

Tak, skuteczność jogi opiera się na oddychaniu (prahnajama). Dalekowschodni jogini przywiązują dużą wagę do ćwiczeń oddechowych, które prowadzą do nadzwyczajnego panowania nad ciałem i umysłem. Dlaczego tak jest?

Układ nerwowy składa się z części, która jest zależna od naszej woli (wszystkie aktywności, w których to my decydujemy o tym, co robimy) oraz z części autonomicznej – do której mieszać się nie powinniśmy, jak np. trawienie pokarmu. Oddychanie jest jedyną funkcją życiową, którą możemy kontrolować zarówno świadomie, jak i nieświadomie. Wynika to z faktu, że jest regulowane przez obie gałęzie systemu nerwowego za sprawą dwóch niezależnych zestawów nerwów. Oddychając świadomie, jesteśmy w stanie w pewien sposób kontrolować funkcje organizmu – np. głęboki wdech uspokaja nas, kiedy jesteśmy zestresowani. Głębokie, odprężone oddychanie nie współgra z zestresowanym umysłem, więc organizm dostosowuje swoje parametry do oddechu na drodze relaksacji zwrotnej. Cytując Andrew Weila: „Oddech jest pomostem między umysłem a ciałem, połączeniem między świadomością a nieświadomością”.

Wiele ćwiczeń w jodze opiera się na ćwiczeniach izometrycznych, czyli takich, gdzie długość mięśnia się nie zmienia, natomiast zmienia się jego napięcie. W momencie rozluźnienia izometrycznego skurczu i dodaniu oddechu, a dokładniej – wydechu, nasze ciało rozciąga się jeszcze bardziej – co jest kluczowe dla gibkości naszego ciała. Rosyjski fizjolog Pavel Tsatsouline, wybitny autorytet w dziedzinie wzmacniania i gibkości, uważa, że rozciąganie izometryczne, które stosują jogini (napięcie mięśnia – odprężenie – pogłębienie rozciągania na wydechu) jest o 267% skuteczniejsze niż konwencjonalne rozciąganie odprężone. Terapeutyczna joga to coś więcej niż tylko wzmacnianie i rozciąganie. To gotowe zestawy ćwiczeń, które pomogą wygrać z bezsennością, przygotowując nasze ciało i umysł do snu. To ćwiczenia, które możemy stosować w wielu przypadkach chorobowych. Przykładowe problemy z rekomendowanymi ćwiczeniami z jogi prezentuje tabela poniżej. Jeśli uczęszczacie na zajęcia jogi, warto o swoim problemie zdrowotnym powiedzieć prowadzącemu – dobierze pozycje w taki sposób, aby były bezpieczne i skuteczne.

więcej w Cabines nr 82

Marta Pokorska
publikacje Cabines 82
do góry | powrót